Ýürekdeş sözler!
Oratdy şahyr / hekaýa
Täzejedabir [off]
Şugün, 09:22
Oratdy aganyň öte çagaçyllygyndan gaýry ýene-de bir köre-kör yşgy, ol goşgynyň, şahyrçylygyňam barypýatan janköýeridi.
“Hatybyň kalby hytabynda (Wagyzçynyň ýüregi wagzynda)” diýilýär. Bilemok, başga ýazyjy-şahyrlaryňkyňa-ha nähilidigini. Belki, olaryňam köňli öz ýazanlaryndadyr. Belki, däldir. Ýöne, “uly söze toba” welin, anyk bilýän, Oratdy aganyň-a çaga göwni öz ýazanlaryna boýa-bitin siňendi. Olar bigäne göz-gulak üçin gowy bolsun, erbet bolsun, asgyn bolsun, rüstem bolsun, tapawudy ýok. Bu gojanyň her bir setiri onuň özi üçin-ä köňlünden sykyla-sykyla çykarylan dirilik damjasydygy mese-mälimdi.
Pahyr, toý-ýas üýşmeleň boldugy, maý tapsa jildi tüýdülen köne depderini goltugyndan çykarardy. Adamlar diňleýär-diňlänok, parhyna-da, piňine-de almaz. Ünsem bermez.
-Hany adamlar, goşgy okaýlyň!-diýerdi-de, öz düzen goşgularyny güzüledip okamaga başlardy.
Bende, goşgyny dagy labyzly okap bilmeseň, basym bermeli ýerine basym, nazymyna nazym, azmyna azm, pyşyrdysyna pyşyrdy çaýyp, çeper okaýyşda okamagy başarmasaň, setirleriň kagyz ýüzünde neneň-niçik çuňňur manyly bolanda-da, ol durky-durmuşy bilen samyrda öwrülýär-ä.
Oratdy aga bende-de, başyny depderi üste ýapyryp, şol bir endigan kadalydan pessaý, birsyhly akgyn äheňde goşgy yzyna goşgy tirkär gider oturardy. Öýe ýa çadyra, ýa-da bassyrmanyň astyna üýşen jemagatam düýpgöter onuň bilenem, onuň içini döküp, aňrysyny bärisine çöwrüp okaýan goşgusy bilenem däldir.
Her kes ikibir-üçbir bolşup, dyzlaşyp, öz gepi-gürrüňi, gybaty bilendir.
Iň bärkisi kesesinden dagam, Oratdy aga garşy gulagyny üşerdip: “Bih, şü görgülem-ä bir zada-ha ýaman janygýar welin, näme diýýärkär-aý, bi?” diýip, onuň özüne-de, goşgusyna-da gara jinnek üns berýän ýokdur.
Özi okar. Özi öz ýazanyna, okanyna juda gyýlyp, gözüni çygjardar. Köne donuň ýoňsuz kisesinden atam döwri kirläp giden mähnet gyraly ýaglygyny çykarar-da, oňa zoňtar sümgüriner. Ýüz-gözüniň gözýaşyny ogryn süpürer. Has dogrusy, süpürýäni “ogryndyr” öýder. Emma onuň gözüni ýaşardanynam, süpürinýäninem her kes görer. Ýöne endikli bolandygy zerarly muňa zerre ähmiýet bermez.
Ýa-da ol öz okanyna aşa joşup, köhi gelip, monça bolar, ýylgyrar.
Walla kessin, adamlara onuň näme işläp durany bildirmezem, gara şaýylyk gyzyklam däldir.
Diňe, käte bir özüniň urşuň yz ýanyndaky harby gullugynyň ýarysam ýapa degmeýän, galan bölegem çypdyrun-erteki wakalarynyň ala-wagyrdy hekaýaty bilen milleti güldürip oturan, Oratdy aganyň doganoglan agasy Hojamät aga (awt.: adyny üýtgetdim, nebereleriniň halamazlygy mümkin), inisine dözmezçilikdenmi ýa özüniň göwnaçyk bälçikligindenmi:
-Oratdyýym, bi goşgyňa-ha, hakyýt Magtymguly işanyň iň bir göze gelimliräk ýerinden oňotjo edip çilipsiň öýdýän?!-diýip henek oklar.
Bu degişmä Oratdy aganyň ýüzi boz-ýaz bolar. Goşgy güzületmesini tapba keser:
-Ýo-how, nädýäň-aý Hojakgam? Ogurlarynm-aý? Ýöne Magtymguly işan bir ýerde ýazar ýaly zat bolsa ýazyp-ýazyp, biz ýalylara ýazara zat galdyrman gidensoň, ondan soň türkmençeläp kim, näme ýazsa-da Magtymguly ýazan ýaly bolup durda-how, jan agalar,-diýibem naýynjar jibriner.
Töweregi gallap oturan märeke bolsa, olaryň bi gürrüňine iň bärkisi gülüşmezem. Sebäbi şol öňki özara gowur-gybatlaryna gümra, onuň arasynam kesmän dowam edip oturandyrlar.
Onsoň Oratdy aga ýene birsellem sesini çykarman oturar-oturar-da, bary-ýogy ikije ýyl gulluk edenem bolsa, Hojamät aganyň ýüz ýyllap hekaýat edip berse-de çärýekçe gowzamajak gulluk gürrüňlerinden ünsüni sowup, ýene depderine ýapyşar:
-Hany adamlar, geliň bir goşgy okaýlyň-la!
Ýene şol öňki sanawaja çalymdaş sarnamaly okaýyş.
Ýene Oratdy aganyň goşgusam, özem hiç kimiň piňine dällik ahwalaty.
Ýene özara gybat...
...Oratdy aganyň gözgyny höwesine, nalajedeýin hyjuwyna gögele oglanlykda juda dözmezdim. “Dile geldi, bile geldi”, aýdaýyn: Soň-soňlaram özümiň ýazýanymy, ýazanlarymy çap etdirýänimi on ýyldanam gowrak, deň-duşlarymdan, obadaşlarymdan, garyndaşlarymdan... gizläp, hiç ýerde bu barada kelam agyz dillenmän gezenimiň baş sebäbem, şol Oratdy agaly, hiç kese gerekmez şygyrlary gözgyny okaýyşly sahnalar boldy.
Häzirem jemagatyň arasyna baryp, edebiýat, taryh, hukuk aňyýeti, dünýäniň manysy we ş.m., we ş.m., puldur wejera gybat bilen bagly däl, “näwajyp” zatlar barada atdanlykda kelle gyzyp söz açdygyň, adamlaryň şol Oratdy aganyň goşgy okanyndaky ýaly piňine dällikli özlerini alyp baryp başlaýyşlaryna gaty bahym gözüň düşýär. Onsoň derrew öz jylawyňdan özüň çekäge-de, säwlikde joşan göwnüňe gulp urup, örän tiz lal açmaga howlugýaň...
Soňam şo taýdan güm bolýaň.
Keýpim kökkä “özüni bilen welisiräp” öz-özüme: “meniň psihotipim: introwert mizantrop” diýen bolýan. “Bizkiçeleseňem bu bolýar: “içimtap garasöýmez”...”.
Çyndanam mizantroplykmy, ýagny garasöýmezlikmi bü?
Ýa köpüň içindäki ýalňyzlyk?
Ikisem...
Üçüsem. Bäşisem.
Hemmesem...
S.Ataýew. Bilenjelerim... Esseler ýygyndysy. A., 2026. Golýazma hukugynda.
 9 |
 2 |
 1 |
 0 |
 0 |
 0 |
 0 |
Teswirler:
Täzejedabir [off]
Şugün, 09:32
+0
Nazaryýet — bu haýsydyr bir zat barada hemme zat mälim bolsa-da, şonuň hiç zadynyň düýbünden işlemeýänligi.
Amalyýet (tejribe) — bu haýsydyr bir zadyň hemmeje zady işläp duranam bolsa, şol zadyň näme üçin işläp durandygy barada hiç zadyň bilinmeýänligi.
A biz bolsa nazaryýeti hem amalyýeti sepleýäris welin, hiç zadyň hiç zad-a işlänok…
Munuň näme üçindiginem hiç kim bilenok…
Albertgeldi Eýnşteýnmyrat oglu
Soňky teswirler
Oratdy şahyr / hekaýa
Nazaryýet — bu haýsydyr bir zat barada hemme zat mälim bolsa-da, şonuň hiç zadynyň düýbünden işlemeýänligi. Amalyýet (tejribe) — bu haýsydyr bi...dowamy...
Hudaýsyzlar 8- nji bölümi.
Baydak yaly gelin elden gitdi Haysy manyda aydylan shu :"baydak"sozi...dowamy...
Durmuşum.
Eger ol seniň ýüregiňdäki şol paklygy görüp bilmeýän bolsa, onda ol seniň söýgimize mynasyp däl diýmekdir. Emeli añ dalmi sho? "Söygumize"...dowamy...
Durmuşum.
Gowy tema. ýöne şu emeli aňa ýazdyrylan ýaly welin bir hiýli gurok bolupdyr. Negatiw kawul etme. sen emeli aňa gowy tekst ýazdyrjak bolsaň onda...dowamy...
